รองเท้าแตะ เพื่อนคู่ใจที่ใครก็มี
รองเท้าแตะคือสิ่งที่คนไทยทุกคนต้องมีติดบ้านไว้สักคู่ ใส่ออกมาเดินซื้อของหน้าบ้าน ใส่เดินไปฟิตเนส หรือแม้แต่ใส่เดินเล่นตลาดนัดช่วงหยุด ผมเองก็ต้องยอมรับว่ารองเท้าแตะสบายดี ใส่ถอดง่าย เหมาะกับภูมิอากาศร้อนของเมืองไทยมาก ๆ แต่คำถามคือ ใส่นาน ๆ แบบนี้ อันตรายไหม?
ทำไมรองเท้าแตะถึงทำให้เท้าเจ็บ
เรื่องแรกที่ผมอยากให้ทุกคนเข้าใจคือ รองเท้าแตะส่วนใหญ่ออกแบบมาให้แบบที่ "ใส่แล้วเท้าจะต้องเกร็งเพื่อยึดรองเท้าไว้ไม่ให้หลุด" พอต้องเกร็งตลอดเวลา กล้ามเนื้อปลายเท้าและส้นเท้าก็จะทำงานหนักเกินไป ผลคือ เท้าเมื่อย ปวดกระดูก และอาจเป็นเหตุให้ ปวดเส้นเอ็นรอบส้นเท้า ในที่สุด
นอกจากนี้ รองเท้าแตะรุ่นธรรมดามักไม่มีการรองรับส้นเท้าเลย พื้นรองเท้าบางเกินไป ทำให้น้ำหนักตัวกดทับลงบนอุ้งเท้าโดยตรง หากต้องเดินบนพื้นแข็ง ๆ เช่น กระเบื้อง คอนกรีต หรือถนนลาดยาง เป็นเวลานาน ๆ ความเจ็บปวดจะยิ่งสะสม
อันตรายที่มองข้าม 5 ประการ
1. เท้าบวม ปวดบริเวณข้อเท้า
การที่รองเท้าแตะไม่มีสายรัดข้อเท้า ทำให้ข้อเท้าต้องทำงานหนักเพื่อควบคุมการเดินมากกว่าปกติ เดินเยอะ ๆ เท้าก็จะบวม ข้อเท้าปวด และรู้สึกเมื่อยล้าได้ง่ายกว่าใส่รองเท้าที่รัดข้อได้ดี
2. ปวดข้อเท้าและกระดูกเท้า
พื้นรองเท้าแตะส่วนใหญ่ไม่ได้รองรับโครงสร้างเท้า โดยเฉพาะส่วนโค้งของอุ้งเท้า เดินนาน ๆ จะทำให้โครงสร้างเท้ารับน้ำหนักไม่สมดุล นำไปสู่ปัญหาปวดกระดูกเท้า ปวดข้อเท้า และถ้าเป็นเรื้อรังอาจเกิดอาการเท้าแบนตามมาได้
3. เสี่ยงบาดเจ็บจากการเดิน
เพราะรองเท้าแตะไม่มีการป้องกันข้างรองเท้า หากเดินพลาด เด่า หรือถูกคนชน โอกาสที่เท้าจะได้รับบาดเจ็บสูงกว่ารองเท้าแบบปิดเท้า ผมเคยเห็นลูกค้าที่ร้านเล่าว่าเดินด้วยรองเท้าแตะแล้วเด่า นิ้วเท้าหัวแม่มีรอยช้ำไปตั้งนาน
4. เสี่ยงต่อการเกิดปัญหาผิวหนัง
รองเท้าแตะที่ทำจากยางหรือพลาสติกส่วนใหญ่ มักไม่ระบายอากาศเท่าที่ควร ผิวหนังบริเวณฝ่าเท้าจะเกิดการสะสมความชื้น เป็นสาเหตุให้เกิดการระคายเคือง หรือในบางกรณีอาจเป็นจุดเริ่มต้นของปัญหาผิวหนังที่น่ารำคาญได้
5. ปวดหลังและเข่าจากการยืนเดินผิดท่า
เวลาใส่รองเท้าแตะ เรามักจะเดินด้วยการเหยียบลงแบบแฟบ ๆ เพื่อยึดรองเท้าไว้ ท่าเดินแบบนี้ทำให้น้ำหนักตัวกระจายตัวไม่เท่ากัน ส่งผลกระทบไปถึงเข่าและหลังในระยะยาว ใครที่ต้องยืนหรือเดินเป็นเวลานานกับรองเท้าแตะบ่อย ๆ อาจจะรู้สึกปวดหลังส่วนล่างเป็นประจำ
ถ้าต้องใส่รองเท้าแตะ ควรเลือกอย่างไร
ผมไม่ได้บอกว่าห้ามใส่รองเท้าแตะเด็ดขาดนะครับ แต่ถ้าต้องใส่ ควรเลือกรุ่นที่ดีขึ้น โดยพิจารณาจากสิ่งเหล่านี้:
- เลือกรุ่นที่มีการรองรับส้นเท้า — ควรมีส่วนที่รองรับส้นเท้าพอสมควร ไม่แบนราบเพียร์
- พื้นรองเท้าควรมีความยืดหยุ่น — ไม่แข็งเกินไป ไม่บางเกินไป ช่วยลดแรงกดจากพื้นผิว
- สายรัดที่รัดข้อเท้าได้ดี — ทำให้เท้าไม่ต้องเกร็งตลอดเวลา ลดอาการเมื่อยล้า
- ขนาดพอดีกับเท้า — ไม่ใหญ่เกินไปจนต้องเกร็ง ไม่เล็กเกินไปจนนิ้วเท้ายื่นออกมา
ถ้าลองสังเกตดู รองเท้าแตะสุขภาพที่ขายในท้องตลาดหลายรุ่นก็เริ่มปรับปรุงในเรื่องนี้แล้วครับ มีส่วนรองรับส้นเท้า มีพื้นรองเท้าที่ออกแบบมาเพื่อสุขภาพ ราคาอาจสูงกว่ารองเท้าแตะทั่วไปนิดหน่อย แต่ก็คุ้มกับสุขภาพเท้าในระยะยาว
ควรใส่รองเท้าแตะเมื่อไหร่ ห้ามเมื่อไหร่
ใส่ได้ตามปกติสำหรับการใช้ชีวิตประจำวันแบบสั้น ๆ เช่น เดินออกจากบ้านไปรับจดหมาย ไปตลาดใกล้บ้าน หรือใส่ในบ้าน เพราะในบ้านเองก็ควรให้เท้าได้พักผ่อนจากรองเท้าปิดที่ใส่มาทั้งวัน
แต่สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงคือ การใส่รองเท้าแตะเดินทางไกล เดินป่า เดินเขา หรือยืนทำงานเป็นเวลานาน ๆ สำหรับกิจกรรมเหล่านี้ ควรเลือกรองเท้าที่ปิดเท้าและมีการรองรับที่ดีกว่าครับ
สรุป
รองเท้าแตะไม่ใช่ศัตรูของสุขภาพเท้าครับ ถ้าเราเลือกใช้ให้ถูกวิธี ใส่ในโอกาสที่เหมาะสม และเลือกรุ่นที่ดีพอสมควร สิ่งสำคัญที่สุดคือ ฟังเสียงเท้าตัวเอง ถ้ารู้สึกเริ่มปวดเมื่อย ก็ควรพักเปลี่ยนรองเท้าทันที อย่าทนไปจนเป็นปัญหาเรื้อรัง
สำหรับใครที่กำลังมองหารองเท้าที่ใส่สบายและดูแลสุขภาพเท้าได้จริง สามารถ ดูรองเท้าเพิ่มเติมได้ที่นี่ หรือ ทักแชทสอบถามที่ร้าน Term Style ได้เลยครับ ทางร้านมีรองเท้าหลายรุ่นที่คัดสรรมาเพื่อคนที่ใส่สบายเป็นหลัก
บทความที่เกี่ยวข้อง: